Z tego artykułu dowiesz się:• co to są egzosomy,• jakie mają działanie,• w jaki sposób można wykorzystać je w kosmetologii.

Egzosomy to pęcherzyki zewnątrzkomórkowe mierzone w skali nano, pochodzące z komórek macierzystych, które zawierają takie składniki jak kwasy nukleinowe, białka i lipidy. Główną funkcją egzosomów jest komunikacja międzykomórkowa (zarówno z komórkami sąsiednimi, jak i odległymi). Jak wskazują źródła, rozwój skóry – z patologicznego i fizjologicznego punktu widzenia – koordynowany jest za pośrednictwem egzosomów. W medycynie stosowane są od 1983 roku, czego przykładem jest wykorzystanie egzosomów jako nośników środków leczniczych.
Znając powyższe właściwości, można wnioskować, że egzosomy stanowią nową, potencjalną opcję terapeutyczną w kosmetologii, trychologii, dermatologii i medycynie estetycznej. Jak wiemy, czynniki ekspozomalne – przedstawione na łamach książki Rola Komórek Macierzystych we Współczesnej Medycynie Estetycznej i Kosmetologii (Musiał C., PZWL Wydawnictwo Lekarskie, 2023) w postaci holistycznego koła zdrowia skóry – takie jak zanieczyszczenia środowiskowe, ekspozycja na promieniowanie ultrafioletowe czy mikroorganizmy (co prowadzi do dysbiozy mikrobiomu skóry), wywołują procesy niepożądane w postaci indukcji stanów zapalnych skóry.

Kolejno prowadzi to do powstania reaktywnych form tlenu i azotu. Jednym z rozwiązań może być pielęgnacja skóry oparta na bazie ekstraktów z roślinnych komórek macierzystych bądź egzosomów pochodzenia roślinnego. To właśnie w egzosomach pochodzenia roślinnego zawarta jest część substancji aktywnych znajdujących zastosowanie w pielęgnacji skóry. Powyższe substancje aktywne bogate są w wiele związków przeciwutleniających, w postaci związków fenolowych czy antocyjanin, które wykazują silne działanie przeciwzapalne, jak również neutralizujące reaktywne formy azotu i tlenu. Przykład mogą stanowić egzosomy pochodzące z roślinnych komórek macierzystych róży Rosa spp., które uzyskuje się dzięki zastosowaniu procesów biotechnologicznych bezpośrednio z liści lub zarodków róży. W tym celu przeprowadza się także hodowanie komórek kalusa drogą laboratoryjną.

Egzosomy pochodzenia roślinnego znajdują zastosowanie w medycynie estetycznej tuż obok egzosomów pochodzących z mezenchymalnych komórek macierzystych tkanki tłuszczowej. Jak wskazują dostępne dane naukowe, egzosomy wykazują silne właściwości regeneracyjne, aktywujące syntezę kolagenu i elastyny, poprawę procesu gojenia się ran, odbudowę bariery skórnej w przypadku egzemy, działanie przeciwzapalne, antyoksydacyjne oraz wspierające prawidłowy cykl wzrostu włosów. Znajdują zastosowanie zarówno w celach diagnostycznych, jak i terapeutycznych – w formie miejscowej oraz iniekcyjnej.

Oczy świata medycyny i kosmetologii zwrócone są na indukcję procesów regeneracyjnych dzięki wykorzystaniu mechanizmów biotechnologicznych. Połączenie natury i nauki oraz postępy związane z tą ostatnią prowadzą do poznania nowych możliwości radzenia sobie z problemami estetycznymi. Przyszłość dermatologii i kosmetologii zaczyna się właśnie teraz.